Rok 1903

Z inicjatywy znanego publicysty pozytywistycznego Aleksandra Makowieckiego, który już 40 lat wcześniej przyczynił się do tworzenia spółdzielni spożywców w Królestwie, utworzona zostaje Komisja Współdzielcza przy Towarzystwie Popierania Rosyjskiego Przemysłu i Handlu w Warszawie, mająca stanowić ciało doradcze i koordynujące, wspomagające tworzenie spółdzielni kredytowych poprzez wydawanie czasopism i roczników czy organizowanie zjazdów przedstawicieli spółdzielni. We Lwowie powstaje Krajowy Związek Rewizyjny zrzeszający działające na terenie Galicji ukraińskie spółdzielnie różnych typów.

A na świecie?

Pierwsza spółdzielnia oszczędnościowo-budowlana powstaje w Wenezueli, zaś spółdzielnie rolnicze w kanadyjskich prowincjach Quebek, Nowa Szkocja i Manitoba, nieco wcześniej w Saskatchewan. Już od dwóch lat działają spółdzielnie w Algierii, a od roku w Południowej Afryce. Od roku też trwa budowa pierwszego na świecie, zaprojektowanego zgodnie z ideami E. Howarda, miasta-ogrodu Letchworth w pobliżu Londynu. Coraz większy rozgłos zdobywa wydana rok wcześniej książka Pomoc wzajemna jako czynnik rozwoju autorstwa rosyjskiego anarchisty i jednego z klasyków myśli spółdzielczej, Piotra Kropotkina, który idee spółdzielczej współpracy wywodzi ze świata zwierząt i prymitywnych ludów.